Co musisz wiedzieć o neuroprzekaźnikach
Definicja i lista neuroprzekaźników
Neuroprzekaźniki to substancje chemiczne, które łączą neurony, umożliwiając przesyłanie sygnałów z jednej części ciała do drugiej. Science Picture Co / Getty Images
Neuroprzekaźniki to substancje chemiczne, które przechodzą przez synapsy, aby przekazywać impulsy z neuron do innego neuronu, komórki gruczołowej lub komórki mięśniowej. Innymi słowy, neuroprzekaźniki służą do wysyłania sygnałów z jednej części ciała do drugiej. Znanych jest ponad 100 neuroprzekaźników. Wiele z nich jest po prostu zbudowanych z aminokwasów. Inne są bardziej złożonymi cząsteczkami.
Neuroprzekaźniki pełnią w organizmie wiele funkcji życiowych. Na przykład regulują bicie serca, mówią płucom, kiedy mają oddychać, określają zadaną wagę, stymulują pragnienie, wpływają na nastrój i kontrolują trawienie.
Szczelina synaptyczna została odkryta przez hiszpańskiego patologa Santiago Ramóna y Cajala na początku XX wieku. W 1921 roku niemiecki farmakolog Otto Loewi potwierdził, że komunikacja między neuronami jest wynikiem uwolnionych substancji chemicznych. Loewi odkrył pierwszy znany neuroprzekaźnik, acetylocholinę.
Jak działają neuroprzekaźniki
Końcówka aksonu synapsy przechowuje neuroprzekaźniki w pęcherzykach. Pobudzone przez potencjał czynnościowy, pęcherzyki synaptyczne synapsy uwalniają neuroprzekaźniki, które przekraczają niewielką odległość (szczelina synaptyczna) między zakończeniem aksonu a dendrytem przez dyfuzję . Gdy neuroprzekaźnik wiąże się z receptorem na dendrycie, następuje przekazanie sygnału. Neuroprzekaźnik pozostaje przez krótki czas w szczelinie synaptycznej. Następnie jest zwracany do neuronu presynaptycznego w procesie wychwytu zwrotnego, metabolizowany przez enzymy lub związany z receptorem.
Kiedy neuroprzekaźnik łączy się z neuronem postsynaptycznym, może go pobudzać lub hamować. Neurony są często połączone z innymi neuronami, więc w danym momencie neuron może być poddany działaniu wielu neuroprzekaźników. Jeśli bodziec do wzbudzenia jest silniejszy niż efekt hamujący, neuron „odpali” i wytworzy potencjał czynnościowy, który uwolni neuroprzekaźniki do innego neuronu. W ten sposób sygnał jest przewodzony z jednej komórki do drugiej.
Rodzaje neuroprzekaźników
Jedna z metod klasyfikacji neuroprzekaźników opiera się na ich składzie chemicznym. Kategorie obejmują:
- Aminokwasy: kwas γ-aminomasłowy (GABA), asparaginian, glutaminian, glicyna, D-seryna
- Gazy: tlenek węgla (CO), siarkowodór (HdwaS), tlenek azotu (NO)
- Monoaminy: dopamina, epinefryna, histamina, norepinefryna, serotonina
- Peptydy: β-endorfina, amfetamina, somatostatyna, enkefalina
- Puryny: adenozyna, adenozynotrifosforan (ATP)
- Aminy śladowe: oktopamina, fenetylamina, trypramina
- Inne cząsteczki: acetylocholina, anandamid
- Pojedyncze jony: cynk
Inną ważną metodą kategoryzacji neuroprzekaźników jest to, czy są: emocjonalny lub hamujący . Jednak to, czy neuroprzekaźnik jest pobudzający, czy hamujący, zależy od jego receptora. Na przykład acetylocholina hamuje pracę serca (spowalnia tętno), a jednocześnie pobudza do mięśni szkieletowych (powoduje, że się kurczy).